Neutrofilet (NEU): çfarë do të thotë niveli i lartë ose i ulët?

NEU, ose me emrin mjekësor "neutrofil", është një lloj qelize e bardhë e gjakut që është një nga "ushtarët" më të rëndësishëm të sistemit imunitar. Në testet e numërimit të plotë të gjakut (hemogramit) shfaqet si "NEU" ose "neutrophil". Këto qeliza, që kanë për detyrë ta mbrojnë trupin nga mikrobet, infeksionet dhe organizmat e huaj, përbëjnë vijën e parë të mbrojtjes veçanërisht në luftën kundër infeksioneve bakteriale. Neutrofilet, që prodhohen në palcën e kockave, pasi hyjnë në gjak migrojnë shpejt në zonën e infeksionit dhe aty shkatërrojnë mikroorganizmat e dëmshëm. Niveli i NEU, përveç infeksioneve, mund të luhatet edhe në situata të ndryshme si përdorimi i ilaçeve, stresi, sëmundjet e sistemit imunitar dhe kimioterapia. Për këtë arsye, vlerat e larta ose të ulëta të NEU duhet të vlerësohen patjetër nga një mjek brenda kuadrit të tablosë së përgjithshme.

Autori: Ekipi editorial shëndetësor i Anadolu Medical Center — Përditësimi i fundit: 21 gusht 2026

Çfarë është NEU (neutrofili)?

NEU është shkurtimi i fjalës angleze "neutrophil". Përfaqëson neutrofilet, që janë një nga qelizat mbrojtëse të trupit. Neutrofilet përbëjnë rreth 55% deri në 70% të qelizave të bardha të gjakut (leukociteve). Këto qeliza, që prodhohen vazhdimisht në palcën e kockave, kur e perceptojnë praninë e mikrobeve, lëshohen në gjak dhe arrijnë shpejt në zonën e infeksionit. Aty i shkatërrojnë bakteret, kërpudhat ose qelizat e dëmshme me një proces që quhet fagocitozë.

Detyra e neutrofileve nuk kufizohet vetëm në shkatërrimin e mikroorganizmave. Ato kontribuojnë edhe në pastrimin e indeve të vdekura, në shkatërrimin e qelizave të huaja në zonën e inflamuar dhe në rregullimin e sistemit imunitar. Përveç neutrofileve që qarkullojnë në gjak, një pjesë e tyre presin në inde dhe aktivizohen kur është e nevojshme.

Neutrofilet morfologjikisht janë qeliza me shumë bërthama dhe në citoplazmën e tyre kanë një sasi të madhe lizozomesh. Falë këtyre veçorive, ato i gëlltisin, i tretin dhe i shkatërrojnë qelizat e dëmshme. Vlera e NEU, që rritet shpejt veçanërisht në infeksionet bakteriale, është paralajmëruese se në trup ka filluar një proces mbrojtjeje. Për këtë arsye, mjekët e shqyrtojnë me kujdes vlerën e NEU për të ndjekur ashpërsinë dhe ecurinë e infeksionit.

Sa duhet të jetë vlera normale e NEU (neutrofileve)?

Vlera e NEU, pra e neutrofileve, zakonisht vlerësohet si numri absolut i neutrofileve (ANC) dhe si raport në përqindje (NEU%). Në rezultatet e testit të numërimit të plotë të gjakut përfshihen të dyja këto të dhëna. Që vlerat të interpretohen saktë, duhen marrë parasysh mosha e personit, gjendja e përgjithshme shëndetësore dhe momenti kur është kryer testi. Te të rriturit, intervalet e vlerave referuese për neutrofilet (NEU) janë si më poshtë:

• NEU (vlera absolute): 1.500 – 8.000 qeliza/uL
• Përqindja e NEU (NEU%): 55% – 70%

Te fëmijët këto vlera mund të ndryshojnë sipas moshës; te të porsalindurit janë të larta, ndërsa në periudhën e adoleshencës u afrohen niveleve të të rriturve. Dalja e nivelit të NEU jashtë këtij intervali mund të jetë paralajmëruese e një infeksioni, inflamacioni, çrregullimi imunitar ose e një problemi me origjinë nga palca e kockave.

• NEU e lartë (neutrofilia): Vlera mbi 8.000 qeliza/uL
• NEU e ulët (neutropenia): Vlera nën 1.500 qeliza/uL

Vlerat e larta ose të ulëta vetëm vetiu nuk nënkuptojnë një sëmundje. Gjatë vlerësimit merren parasysh njëkohësisht edhe llojet e tjera të leukociteve (limfocitet, monocitet, eozinofilet, bazofilet), hemoglobina, trombocitet dhe shënuesit e inflamacionit.

Çfarë është NEU e ulët (neutropenia)?

Me emrin mjekësor neutropeni, është gjendja kur numri i neutrofileve në gjak bie nën normën. Kjo gjendje tregon se sistemi imunitar është dobësuar dhe se trupi është bërë i pambrojtur ndaj infeksioneve. Neutrofilet janë qelizat e para mbrojtëse që e mbrojnë trupin nga infeksionet me origjinë bakteriale dhe kërpudhore. Për këtë arsye, pakësimi i numrit të tyre tregon se sistemi imunitar nuk po funksionon si duhet ose se është i shtypur. Neutropenia klasifikohet duke u bazuar në numrin absolut të neutrofileve (ANC):

• Neutropeni e lehtë: 1.000 – 1.500 qeliza/uL
• Neutropeni e nivelit të mesëm: 500 – 1.000 qeliza/uL
• Neutropeni e rëndë: <500 qeliza/uL

Kur vlera e NEU bie nën 500 qeliza/uL, rreziku i infeksionit, veçanërisht bakterial, rritet ndjeshëm. Për këtë arsye, te ata që u zbulohet neutropeni në analizën e gjakut, shkaku duhet hetuar shpejt dhe duhen marrë masat e nevojshme. Veçanërisht te ata që marrin kimioterapi, që kanë sistem imunitar të shtypur ose që kanë sëmundje autoimune, kjo gjendje mund të kërkojë ndërhyrje urgjente.

Pse ndodh NEU e ulët?

Neutropenia mund të shfaqet në varësi të shumë faktorëve të ndryshëm. Ndër shkaqet mund të përmenden pamundësia e prodhimit të mjaftueshëm në palcën e kockave, shkatërrimi i parakohshëm i qelizave ose grumbullimi i tyre jashtë qarkullimit. Diagnostikimi i saktë i shkakut është i nevojshëm për të përcaktuar sëmundjen që shkakton neutropeninë. Shkaqet kryesore që mund të çojnë në NEU të ulët janë si më poshtë:

• Infeksionet: Infeksionet virale (për shembull gripi, hepatiti, HIV, virusi Epstein-Barr), duke shtypur palcën e kockave, mund ta pakësojnë përkohësisht prodhimin e neutrofileve.
• Kimioterapia dhe radioterapia: Trajtimet e kancerit mund ta ndalojnë përkohësisht ose përgjithmonë prodhimin e qelizave në palcën e kockave.
• Ilaçet: Antibiotikët, antipsikotikët, antikonvulsantët dhe disa ilaçe të tensionit rrallë mund të çojnë në neutropeni.
• Sëmundjet e palcës së kockave: Çrregullimet e palcës së kockave si leucemia, limfoma dhe anemia aplastike ndikojnë drejtpërdrejt në prodhimin e neutrofileve.
• Sëmundjet autoimune: Në sëmundjet ku sistemi imunitar sulmon qelizat e veta, si artriti reumatoid dhe lupusi, shkatërrimi i neutrofileve mund të rritet.
• Mangësitë ushqyese: Mungesa e vitaminës B12, e acidit folik dhe e bakrit mund të ndikojë negativisht në prodhimin e neutrofileve.
• Shkaqet gjenetike: Në disa sëmundje të rralla trashëgimore (për shembull sindroma e Kostmann-it), prodhimi i neutrofileve mund të jetë i pamjaftueshëm që nga lindja.
• Hipersplenizmi: Në gjendje si zmadhimi i shpretkës, neutrofilet mund të grumbullohen në shpretkë dhe të duken sikur janë pakësuar në gjak.

Cilat janë testet e NEU (neutrofileve)?

Testi bazë që kryhet për matjen e nivelit të NEU është testi i numërimit të plotë të gjakut (CBC ose hemogrami). Falë këtij testi mund të përcaktohen numri dhe raportet e të gjitha qelizave të gjakut në trup. Neutrofilet vlerësohen si pjesë e fraksionit të leukociteve (qelizave të bardha të gjakut) dhe në test zakonisht raportohen si në përqindje (%), ashtu edhe si numër absolut (qeliza për uL).

Si kontrollohet vlera e NEU (neutrofileve)?

Testi bazë që kryhet për të parë vlerën e NEU (neutrofileve) është testi i numërimit të plotë të gjakut (hemogrami). Ky test shpeshherë kryhet gjatë analizave rutinë të gjakut. Ai u mundëson mjekëve të kenë informacion për gjendjen e përgjithshme shëndetësore të pacientit. Vlera e NEU raportohet si raport në përqindje (%NEU), ashtu edhe si numër absolut (NEU abs ose ANC). Për të arritur te vlera e NEU ndiqen këta hapa:

• Merret mostra e gjakut: Një sasi e vogël gjaku, e marrë nga vena e krahut, dërgohet në laborator. Zakonisht nuk nevojitet agjërim.
• Kryhet numërimi i plotë i gjakut: Me ndihmën e aparateve automatike hematologjike maten qelizat e kuqe dhe të bardha, trombocitet dhe parametrat e tjerë në gjak.
• Vlerësohet shpërndarja e leukociteve: Përcaktohen nëntipat e leukociteve. NEU tregon vlerën e neutrofileve që bëjnë pjesë në këto leukocite.

Gjatë interpretimit të rezultatit të analizës së gjakut, duhet parë jo vetëm vlera e NEU, por njëkohësisht edhe sasia totale e leukociteve (WBC) dhe nëntipat e tjerë të qelizave të bardha të gjakut (limfocitet, monocitet, eozinofilet, bazofilet). Për shembull, edhe nëse numri i leukociteve është normal, por NEU është e ulët, mund të bëhet fjalë për një gjendje të veçantë që lidhet me sistemin imunitar. Pikat e tjera që duhen pasur parasysh gjatë shqyrtimit të vlerës së NEU janë si më poshtë:

• Luhatjet e përkohshme janë normale: Stresi intensiv, ushtrimet fizike, pagjumësia ose infeksionet e lehta të kaluara mund të ndikojnë në vlerën e NEU për një kohë të shkurtër.
• Te gratë mund të ndryshojë sipas ciklit menstrual: Disa luhatje hormonale mund të kenë ndikim në qelizat imunitare.
• Vlerat mund të shfaqin ndryshueshmëri sezonale ose sipas orëve të ditës. Për këtë arsye preferohet që matja të bëhet në mëngjes.
• Një vlerë anormale vetëm vetiu nuk e vendos diagnozën. Duhet të vlerësohet së bashku me gjetjet klinike.

Kontrolli i vlerës së NEU është i rëndësishëm për të vlerësuar aktivitetin e sistemit imunitar, përgjigjen që ai jep ndaj infeksioneve dhe shëndetin e palcës së kockave. Nëse vlera e NEU ecën jashtë normës, duhet bërë patjetër një vlerësim i detajuar nga mjeku dhe, nëse është e nevojshme, ai duhet të mbështetet me ekzaminime të mëtejshme.

Mjekët e fushës «Hematologjia» në Anadolu

Zafer Gülbaş

Md Profesor I Mjekësisë Së Brendshme Dhe Hematologjisë

Onkohematologjia dhe transplanti i palcës

Të gjithë mjekët e klinikës

Pyetje të shpeshta

Kjo përmbajtje ka karakter informues dhe nuk zëvendëson konsultën, diagnostikën apo trajtimin e përcaktuar nga mjeku. Nëse keni simptoma, drejtojuni një profesionisti të kualifikuar shëndetësor.