Çfarë është Kisti i Bartholin-it? Simptomat dhe Trajtimi

Çfarë është Kisti i Bartholin-it? Simptomat dhe Trajtimi

Gjëndrat e Bartholin-it janë gjëndra të vogla që sekretojnë mukus dhe ndodhen në të dy anët e hapjes vaginale. Ato ndihmojnë në lubrifikimin e vaginës. Kur kanalet e këtyre gjëndrave bllokohen, lëngu grumbullohet dhe formohet një ënjtje e quajtur kist i Bartholin-it.

Kistet e vogla pa simptoma mund të kalojnë pa u vënë re. Megjithatë, kur rriten, mund të shkaktojnë parehati, dhimbje dhe rritje të rrezikut për infeksion. Nëse kisti infektohet dhe mbushet me qelb, ai shndërrohet në absces të Bartholin-it, gjendje që zakonisht kërkon trajtim mjekësor.

Çfarë është kisti i Bartholin-it?

Kisti i Bartholin-it është një qeskë e mbushur me lëng që krijohet kur bllokohet njëra ose të dyja gjëndrat e Bartholin-it. Zakonisht rritet ngadalë dhe në fazat e hershme mund të mos shkaktojë simptoma.

Me rritjen e kistit, mund të shfaqen ënjtje, ndjeshmëri dhe parehati në hyrjen vaginale. Nëse zhvillohet infeksion, kisti mbushet me qelb dhe bëhet absces, duke shkaktuar dhimbje të forta, skuqje dhe vështirësi gjatë ecjes ose uljes.

Kistet e Bartholin-it zakonisht janë beninje dhe nuk lidhen me kancerin. Megjithatë, kistet që përsëriten ose ndryshojnë në mënyrë të pazakontë duhet të vlerësohen nga mjeku.

Çfarë e shkakton kistin e Bartholin-it?

Kisti formohet kur kanali i gjëndrës bllokohet dhe mukusi nuk mund të dalë, duke u grumbulluar brenda gjëndrës. Shkaqe të mundshme të bllokimit përfshijnë:

  • Infeksione lokale
  • Sëmundje seksualisht të transmetueshme (në disa raste)
  • Trauma vaginale ose irritim kronik
  • Inflamacion përreth gjëndrave
  • Sëmundje të lëkurës
  • Formim indi mbresor pas ndërhyrjeve kirurgjikale

Kistet janë më të shpeshta tek gratë 20–30 vjeç. Rreziku mund të rritet te gratë seksualisht aktive, te ata me higjienë të dobët, te personat me imunitet të dobësuar (p.sh. diabet) ose me përdorim të barnave imunosupresive. Produkte kimike agresive (sapunë/xhele të forta) mund të irritojnë zonën dhe të kontribuojnë në bllokim.

Cilat janë simptomat e kistit të Bartholin-it?

Kistet e vogla mund të mos japin simptoma. Kur rriten ose infektohen, mund të shfaqen shenja inflamacioni dhe dhimbje. Simptomat më të zakonshme janë:

  • Ënjtje njëanëshe (më shpesh) ose dyanëshe në hyrjen vaginale
  • Parehati e lehtë ose pa dhimbje (kur kisti është i vogël)
  • Dhimbje e fortë dhe ndjeshmëri në rast infeksioni (absces)
  • Skuqje dhe rritje e temperaturës lokale
  • Shqetësim gjatë ecjes, uljes ose marrëdhënieve seksuale
  • Sekrecion me erë të keqe nëse grumbullohet qelb
  • Temperaturë dhe lodhje e përgjithshme në raste të avancuara

Nëse abscesi nuk trajtohet, infeksioni mund të përhapet dhe të çojë në komplikacione si celuliti. Kistet që përsëriten shpesh mund të ndikojnë negativisht në cilësinë e jetës.

Trajtimi në shtëpi për kistin e Bartholin-it

Kistet e vogla dhe pa dhimbje shpesh nuk kërkojnë trajtim mjekësor. Metodat mbështetëse mund të ndihmojnë:

Banjot sitz (ujë i ngrohtë)

Qëndrimi ulur në ujë të ngrohtë për 15–20 minuta, 2–3 herë në ditë, mund të ndihmojë drenimin dhe lehtësimin e simptomave.

Kompresa të ngrohta

Vendosja e kompresës së ngrohtë për 10–15 minuta mund të përmirësojë qarkullimin dhe të ndihmojë zbrazjen spontane.

Higjiena

Mbani zonën të pastër dhe të thatë. Preferoni pastrues të butë me pH të balancuar dhe shmangni të brendshmet shumë të ngushta për të ulur irritimin.

Mbështetje e imunitetit

Ushqyerja e shëndetshme, pirja e mjaftueshme e ujit dhe gjumi i rregullt ndihmojnë në uljen e rrezikut të infeksioneve.

Shënim: Nëse keni dhimbje të forta, temperaturë, skuqje të theksuar ose qelb, mos u vetë-trajtoni—kërkohet vlerësim mjekësor.

Si zhduket kisti i Bartholin-it?

Kistet e vogla mund të zhduken vetë me kalimin e kohës. Disa kiste mund të zbrazën spontanisht me banjo sitz dhe kompresa të ngrohta. Nëse kisti çahet, zona duhet të mbahet shumë e pastër.

Kur kisti është i madh, i dhimbshëm ose i infektuar, mund të nevojiten opsione mjekësore:

  • Trajtim medikamentoz (në raste të përzgjedhura sipas vlerësimit mjekësor)
  • Drenazh kirurgjikal nën anestezi lokale
  • Marsupializim për rastet e përsëritura (për të ulur rikthimin)
  • Heqje kirurgjikale e gjëndrës (rrallë, në raste shumë të shpeshta/kronike)

Kur duhet të shkoni te mjeku?

Kontaktoni mjekun nëse:

  • kisti rritet shpejt ose bëhet shumë i dhimbshëm
  • shfaqen temperaturë, skuqje e fortë ose qelb
  • keni vështirësi serioze gjatë ecjes/uljes
  • kisti përsëritet shpesh
  • simptomat nuk përmirësohen brenda pak ditësh me masat mbështetëse

Përfundim: Kisti i Bartholin-it zakonisht është një gjendje beninje, por kistet e mëdha, të dhimbshme ose të infektuara duhet të vlerësohen nga profesionistë shëndetësorë për të shmangur komplikacionet dhe rikthimet.